Województwo

Tomaszowscy Wszechpolacy na wykładzie o konspiracji młodzieżowej

21 maja reprezentacja Młodzieży Wszechpolskiej z Tomaszowa Mazowieckiego była obecna na wykładzie mgr. Pawła Wąsa z Klubu Historycznego im. gen. Stefana Roweckiego „Grota” w Piotrkowie Trybunalskim pt.: „Młodzieżowe organizacje konspiracyjne w Tomaszowie Mazowieckim w latach 1945-1956”, który odbył się w Oddziale piotrkowskiego Archiwum Państwowego w Tomaszowie Mazowieckim.

Wykład rozpoczął krótki wstęp dotyczący sowieckiej agresji na Polskę z 17 września 1939r. oraz narzuconego Jej po wojnie sowieckiego jarzma. Wspomniane zostały ofiary komunistycznego terroru – Żołnierze Wyklęci – rotmistrz (obecnie pułkownik) Witold Pilecki, gen. August Emil Fieldorf „Nil”, mjr Hieronim Dekutowski „Zapora”, mjr Zygmunt Szendzielarz „Łupaszka” oraz Danuta Siedzikówna „Inka”.
Następnie mgr Wąs przybliżył audytorium przyczyny, które sprawiły, że młodzieżowe organizacje konspiracyjne zaczęły powstawać – wymienił m.in. zmianę programu nauczania, który wychwalał rzekomą przyjaźń polsko-radziecką, zwalczanie Kościoła Katolickiego.
Dalsza część wykładu poświęcona była lokalnym – tomaszowskim – młodzieżowym organizacjom konspiracyjnym. Dotychczas uzyskano informacje na temat jedenastu stowarzyszeń: „Z.W. Pszczółka”, „Złocista Jaszczurka”, „Sokół”, „Młoda Polska”, „Dzwoneczki wolności”, „Orlęta”, „Wolność”, „Kraków”, „Młode Orlęta”, Organizacja Stefana Fajfera, „Harcerstwo Konspiracyjne Polski” (przekształciło się w „Konspiracyjne Wojsko Polskie”).
Organizacja „Orlęta” powstała w 1951r. w obecnym I Liceum w Tomaszowie Maz. Założyli ją: Jan Łaski, Jerzy Wiliński, Ewa Pryżycka, Maria Wolszakiewicz, a „Wolność” zrzeszała 13-, 14-latków z SP nr. 5 w Tomaszowie Mazowieckim (m.in. Mirosława Mieszczankowskiego, Jana Stysia). Młodzież sprzeciwiała się zakłamywaniu historii, dawała temu wyraz poprzez kolportaż ulotek patriotycznych nawołujących Polaków do działań, rozwieszanie plakatów, niszczenie portretu Stalina czy Rokossowskiego, zrywanie sowieckich flag. Ponadto „Orlęta” nawiązały kontakt z Towarzystwem Antykomunistycznym „TAK” z Łodzi, a chłopcy z organizacji „Wolność” wydali ostrzeżenie nauczycielowi grożąc, iż jeśli nie przestanie mówić dobrze o ZSSR „źle się skończy”. Część starszych członków stowarzyszeń została skazana na kilka lat więzienia (kary zmniejszone przez amnestię), młodsi byli kierowani do Zakładów Poprawczych lub przydzielano im kuratora. Śledztwa były często brutalne – przesłuchiwani byli bici.
Podczas trwania wykładu prelegent przekazał słuchaczom do obejrzenia książki dotyczące m.in. tajnych organizacji tomaszowskich. Wykład zakończyły komentarze zebranych, którzy znali postacie, o których była mowa. Przedstawiciel Oddziału Archiwum w Tomaszowie Mazowieckim zaprosił na kolejne wykłady, które będą organizowane w przyszłości.

Social Network Integration by Acurax Social Media Branding Company